Yadro Kimyosi Va Uning Tibbiyotdagi Ahamiyatini Ilmiy Adabiyodlar Asosida Tadqiq Etish - Qayumov Alisher Avazovich,; Murodova Odina,; Qaxxorqulova Marziya Abdumalikovna, (Journal of Science in Medicine and Life, 2025)
Ushbu maqola yadro kimyosining tibbiyotdagi asosiy qo‘llanishlarini nuklear tibbiyot va radiofarmasevtikalar (diagnostika va davolash) orqali molekulyar tasvirlash hamda teranostika paradigmalarini — ko‘rib chiqadi. Tadqiqot maqsadlari: (1) yadro kimyosidagi radionuklidlar (F 18, Ga 68, Zr 89, Cu 64, Tc 99m, I 131, Lu 177, Ra 223, Ac 225) va ularning radiofarmasevtikalari yordamida organik jarayonlarni tasvirlash hamda nishonlangan radioterapiya (PRRT, PSMA RLT, alfa terapiya) imkoniyatlarini tizimli sharhlash; (2) teranostik yondashuvlar (Ga 68/ Lu 177 juftliklari, immuno PET)ning klinik samaradorligi, ishlab chiqarish (siklotron/generator), GMP/QA/QC va dozimetriyaga oid talablarni umumlashtirish. IAEA/WHO/EMA yo‘riqnomalari, so‘nggi yillarda (2022–2025) chop etilgan yuqori reytingli sharhlar, klinik sinovlar (VISION, PSMAfore) va tizimli tahlillar asosida adabiyotlar sharhi; MIRD sxemasi bo‘yicha ichki dozimetriya roli yoritildi; ko‘rgazmali maqsadda sintetik natijalar jadvali va rasm berildi. PET/SPECT diagnostikasi (FDG PET, Ga 68 PSMA/DOTATATE, Zr 89/Cu 64 immuno PET) va nishonlangan radioterapiyalar (Lu 177 PSMA 617, Lu 177 DOTATATE, Ra 223, Ac 225 PSMA) onkologiya bosh yo‘nalishida sezilarli klinik foyda ko‘rsatmoqda; VISION va PSMAfore natijalari Lu 177 PSMA 617 bilan PFS/OS yaxshilanishini tasdiqlaydi. Kimyoviy kelib chiqish, kelator kimyo (DOTA, NOTA, DFO), ishlab chiqarish yo‘llari (siklotron, Ge 68/Ga 68 generator), sifat nazorati va dozimetriya uyg‘unligi ko‘rsatildi. GMP/GDP, preklinik dizayn, klinik malaka va teranostika bo‘yicha global o‘quv tamoyillarini joriy etish, ta’minot zanjiri (Mo 99/Tc 99m, Ga 68, Lu 177, Ac 225) barqarorligini kuchaytirish zarur. Alfa terapiyalar bo‘yicha uzoq muddatli xavfsizlik, dosimetriya aniq modellashtirish va klinik tenglik/akses masalalari ustida qo‘shimcha eksploratsiya talab etiladi.